بیماری تیروئید و رژیم غذایی

اختلالات عملکرد غده تیروئید از جمله بیماری هایی است که رژیم تغذیه و برنامه غذایی افراد تاثیر مستقیمی بر پیشگیری، درمان و کنترل محدوده ی ضررسان بیماری دارد. رژیم غذایی عاری از مواد مغذی بویژه ید و سلنیوم، خطر ابتلا به اختلالات تیروئید را افزایش می دهد. رژیم غذایی غنی از ید مانند نمک یددار، غذاهای دریایی و ماهی های آب شور و مواد غذایی غنی از سلنیوم مانند مرغ، گوشت، ماهی آزاد، آجیل و محصولات لبنی بهترین درمان های تغذیه ای برای کم کاری تیروئید هستند. در این مقاله مروری بر بیماری تیروئید، ارتباط آن با بیماری های قلبی عروقی و دیابت و نقشی که تغذیه در حفظ سلامت بیماران تیروئیدی بازی می کند، ارائه می شود.

 

تیروئید

غده تیروئید عضوی پروانه ای شکل 2 اینچی است که در قسمت جلوی گردن قرار دارد. گرچه تیروئید کوچک است، اما یک غده اصلی در سیستم غدد درون ریز محسوب می شود و تقریباً همه اعضای بدن را تحت تأثیر قرار می دهد. این غده متابولیسم چربی و کربوهیدرات، تنفس، دمای بدن، رشد مغز، سطح کلسترول، قلب و سیستم عصبی، سطح کلسیم خون، چرخه قاعدگی، یکپارچگی پوست و موارد دیگر را تنظیم می کند.

شایع ترین بیماری تیروئید، کم کاری تیروئید یا تیروئید کم کار است. این اختلال باعث می شود که تیروئید سطح کافی هورمون های T3 و T4 را که برای عملکرد مناسب بدن لازم است، آزاد نکند. کمبود این هورمون ها می تواند متابولیسم را کند کرده و باعث افزایش وزن، خستگی، خشکی پوست و مو و مشکل در تمرکز شود.

پرکاری تیروئید یا غده تیروئیدِ بیش از حد فعال، یکی دیگر از موارد شایع تیروئید است. علائم پرکاری تیروئید می تواند شامل کاهش وزن، فشار خون بالا، اسهال و ضربان قلب سریع باشد.

 

خطر قلبی عروقی و دیابت

بیماران مبتلا به کم کاری تیروئید بیشتر از خطر افزایش وزن،  در معرض خطر بیماری های قلبی عروقی هستند. سطح پایین هورمونهای تیروئید منجر به افزایش چربی خون، فشار خون و افزایش سطح آمینو اسید هموسیستئین و مارکر التهابی پروتئین واکنش پذیر C می شود.

کم کاری تیروئید باعث افزایش سطح کلسترل بد خون( LDL)  می شود. عادی سازی سطح هورمون تیروئید تأثیر مفیدی بر کلسترول دارد، که شاید به خصوص برای بیمارانی که ترجیح می دهند از داروهای تجویز شده تیروئید استفاده نکنند، قابل توجه باشد.

علاوه بر این، یک رابطه قوی بین اختلالات تیروئید، اختلال در کنترل گلوکز و دیابت وجود دارد. کم کاری تیروئید و پرکاری تیروئید هم بر متابولیسم کربوهیدرات تأثیر می گذارند و هم تأثیر زیادی بر کنترل گلوکز دارند. 

 

 

وزن

بیشتر افراد مبتلا به کم کاری تیروئید حتما افزایش وزن غیرطبیعی و کاهش وزن سخت را تا زمان تثبیت سطح هورمون تجربه می کنند. از این رو تمرکز بر رفتارهای سالم مانند خوردن غذاهای مقوی، ورزش منظم، کنترل استرس و خواب کافی ضروری است.

بزرگترین عاملی که به کاهش وزن کمک می کند برنامه های غذایی با کنترل کالری و کربوهیدرات است. رژیم غذایی باید بر سبزیجات، گوشت های بدون چربی، لوبیا، فیبر و مایعات بیشتر تأکید کند. ما باید مصرف قندها، چربی های مضر، فست فود ها را محدود کنیم.

مصرف پروتئین های سالم، سبزیجات، میوه ها، چربی های مفید برای قلب و امگا 3، غذاهای حاوی فیبر بالا می تواند به کنترل یا جلوگیری از بیماری های مرتبط با بیماری تیروئید کمک کند. فیبر می تواند یبوست را که معمولاً در افراد کم کاری تیروئید تجربه می کنند، برطرف کند.

مواد مغذی کلیدی در درمان اختلالات تیروئید

 

بسیاری از عوامل تغذیه ای در بهینه سازی عملکرد تیروئید نقش دارند. با این حال، هم کمبود مواد مغذی و هم دریافت بیش از حد برخی مواد می تواند علائم را تحریک یا تشدید کند.

 

ید

ید ماده ای مغذی و حیاتی در بدن است و برای عملکرد تیروئید ضروری است. هورمون های تیروئید از ید تشکیل شده است. ماهی، لبنیات و غلات منبع اصلی ید در رژیم غذایی استاندارد است.

کمبود ید و مصرف بیش از حد هر دو خطرات قابل توجهی دارند. بنابراین ، باید با احتیاط مصرف کرد.

 

ویتامین D

 پرکاری تیروئید باعث بیماری های مرتبط با استخوان می شود که با کمبود ویتامین D معمولاً در افراد مبتلا به پرکاری تیروئید همراه می شود. این مشکلات استخوانی را می توان با درمان پرکاری تیروئید بازیابی کرد و متخصصان پیشنهاد می کنند که دریافت مواد مغذی مناسب استخوان سازی، مانند ویتامین D ، در طول درمان و بعد از آن بسیار مهم است.

غذاهایی که مقداری ویتامین D دارند شامل ماهی های چرب، شیر، لبنیات، تخم مرغ و قارچ است. نور خورشید نیز یک منبع بالقوه است، اما میزان تولید ویتامین به فصل و مختصات جغرافیایی بستگی دارد.

 

 

سلنیوم

 بالاترین غلظت سلنیوم در غده تیروئید یافت می شود  و نشان داده شده است كه جز لازم آنزیم های جدایی ناپذیر در عملکرد تیروئید است. سلنیوم یک ماده معدنی کمیاب ضروری است و تأثیر زیادی بر ایمنی بدن دارد از جمله: ، عملکرد شناختی، قدرت باروری در مردان و زنان و میزان مرگ و میر.

مواد غذایی سالم و غنی از سلنیوم در رژیم های غذایی آجیل، ماهی تن و خرچنگ دریایی و موارد مشابه هستند.

 

 

ویتامین B12

مطالعات نشان داده است که حدود 30٪ از افراد مبتلا به اختلالات تیروئید کمبود ویتامین B12 را تجربه می کنند. منابع غذایی غنی از B12 شامل نرم تنان، ساردین، ​​ماهی قزل آلا، گوشت های اندام مانند جگر، گوشت ماهیچه و لبنیات است. منابع وگان و سبزیجاتی شامل غلات غنی شده و مخمر غذایی است.

 

گواتروژن ها

 سبزیجات صلیبی (چلیپایی) مانند کلم بروکلی، گل کلم و کلم هنگام تجزیه شدن، به طور طبیعی ترکیبی به نام گویترین آزاد می کنند. گواترین می تواند در سنتز هورمون های تیروئید تداخل ایجاد کند. با این حال، این مسئله معمولاً فقط وقتی همراه با کمبود ید باشد، نگران کننده است. گرم کردن سبزیجات چلیپایی، بیشتر یا تمام این اثر بالقوه گواترژنیک را از بین می برد. سویا یکی دیگر از گواتروژن هاست. ایزوفلاون موجود در سویا می تواند سنتز هورمون تیروئید را کاهش دهد.

از غذاهای زیر به منظور جلوگیری از عود علائم کم‌کاری تیروئید باید دوری نمود. پرهیز از آن‌ها در کاهش علائم موجود نیز مؤثر است.

 

 

 

در اینجا به فهرستی از مواد غذایی که باید اجتناب شوند می‌پردازیم:

  • بذرکتان
  • کلم قمری
  • بادام زمینی
  • کلم پیچ
  • شلغم
  • خردل
  • ارزن
  • گل کلم
  • شلغم زرد
  • هلو
  • قهوه
  • اسفناج
مقالات مرتبط
مشاهده بیشتر
سکته مغزی و عوارض ناشی از آن!
سکته مغزی و عوارض ناشی از آن!
سکته مغزی یکی از بزرگترین واهمه‌های انسان در عصر حاضر است. سبک زندگی پرخطر و سپری ک...
علائم پیش دیابت چیست ؟
علائم پیش دیابت چیست ؟
علائم پیش دیابت موضوعی است که این روزها در بسیاری از کلینیک‌های درمان دیابت مطرح ش...
آلزایمر بیماری قرن!
آلزایمر بیماری قرن!
آلزایمر، واژه‌ای که شاید اکثر ما در مواقعی که موضوعی را فراموش می‌کنیم، به شوخی ا...
فولات + تفاوت اسید فولیک و فولات چیست؟!
فولات + تفاوت اسید فولیک و فولات چیست؟!
فولات شاید یکی از ویتامین فولات کمتر شناخته شده است که در آزمایشات پزشکی ویا مسائل ...
قرص ال کارنیتین برای لاغری چه تاثیری دارد؟!
قرص ال کارنیتین برای لاغری چه تاثیری دارد؟!
ال کارنیتین یکی از مکمل‌های دارویی است که اغلب ورزشکاران از آن استفاده می‌کنند. ه...
آزمایش هورمون تحریک کننده تیروئید (TSH Test)
آزمایش هورمون تحریک کننده تیروئید (TSH Test)
اختلال کم کاری یا پرکاری تیروئید، اختلالی شایع در بین زنان و مردان ایرانی است. تشخی...
دیدگاه کاربران

با افزودن دیدگاه خود ما را همراهی کرده و نظر خود را با دیگران به اشتراک بگذارید

افزودن دیدگاه